Blog
4 tips voor een circulair project: Hoe duurzaamheid en hergebruik concreet toe te passen
15-03-2024
Circulair, duurzaam, recycling – het zijn allemaal termen waar we in de bouw en infra graag iets mee willen. Maar hoe kunnen we deze principes daadwerkelijk toepassen? Circulariteit gaat veel verder dan alleen hergebruik van materialen en kan tot in het kleinste detail worden doorgevoerd. Het doel is om de ‘cirkel’ te sluiten op allerlei thema’s die raken aan de openbare ruimte. Echter, dit is vaak een grote ambitie die bijna nooit volledig bereikt kan worden. Hierbij enkele tips voor het inrichten van een circulair project.
Tip 1: Begin zo vroeg mogelijk
Opdrachtgevers willen meer inzicht en transparantie in de afwegingen die gemaakt worden bij de ontwikkeling van de openbare ruimte. Verschillende opgaven zoals klimaatadaptatie, circulaire economie, mobiliteit en biodiversiteit spelen hierbij een rol. Het is essentieel om deze onderwerpen al in een vroeg stadium te bespreken en te kijken waar de kansen liggen voor een specifiek project. Hoewel het nog niet nodig is om tot in detail uit te werken hoe het circulaire wordt toegepast, is het belangrijk om deze ambities met elkaar uit te spreken. Door circulariteit vanaf het begin mee te nemen, kunnen betere keuzes gemaakt worden door gemeenteraden, Provinciale Staten of projectteams. Bovendien kunnen ze tijdig financiële middelen beschikbaar stellen. In de verdere uitwerking van het project krijgen de ambities dan een concrete vorm.
Tip 2: Breng de ambitie in kaart
Om circulair te werken, moeten er goede uitgangspunten opgesteld worden. Het ambitieweb van Roelofs is een praktische tool om duurzaamheidsambities concreet te maken op zowel beleids- als projectniveau. Tijdens ambitiewebsessies kunnen we alle ambities voor een specifiek project helder maken. Hoe eerder deze sessies plaatsvinden, hoe meer maatregelen mee kunnen worden genomen in het ontwerpproces en uiteindelijk in de uitvoering.
Een voorbeeld van het succesvol toepassen van het ambitieweb is het circulaire fietspad in Manderveen. Door middel van dit pilotproject wilde het projectteam kennis opdoen over de toepassing van duurzaamheid en circulariteit in projecten. Met behulp van het ambitieweb kwam naar voren dat de focus lag op het gebruik van duurzame materialen en op de sociale relevantie van het project.
Tip 3: Denk na over de gehele levenscyclus
Circulair denken gaat over de gehele levenscyclus van een project. Kijk naar materialen, losmaakbaarheid, impact tijdens de beheer- en onderhoudsfase en einde levensduur. Het doel is om materialen zo hoogwaardig mogelijk te gebruiken met een zo laag mogelijke milieu-impact. Ook moet er gekeken worden naar gevolgen tijdens beheer- en onderhoudsfase, zoals (groot)onderhoud, omleidingen en de impact hiervan op milieu, veiligheid en beeldkwaliteit. Daarnaast is het belangrijk om financiële gevolgen over de gehele levensduur in het oog te houden. Het visualiseren van verschillende varianten kan ook helpen bij het maken van de juiste keuzes en communicatie hierover.
Een mooi voorbeeld hiervan is het project voor de gemeente Rotterdam waarin Roelofs in een bouwteam betrokken is bij de voorbereiding en de uitvoering van een nieuw milieupark. Het milieupark wordt voor 90% circulair gebouwd met materialen die vrijkomen bij andere projecten en anders als afval waren afgevoerd. De grootste uitdaging is het vinden van bruikbare tweedehands materialen binnen het project, het ‘oogsten’ zoals we dat noemen. Als Roelofs creëren we meerwaarde door de combinatie van kennis van het ontwerp, circulariteit en realisatie van milieustraten.
Tip 4: Betrek de omgeving
Participatie bij projecten in de openbare ruimte wordt steeds belangrijker, vooral met betrekking tot de nieuwe Omgevingswet. Participatie biedt ook mogelijkheden om stappen te zetten op het gebied van culturele diversiteit, gezondheid en welzijn: pijlers die essentieel zijn binnen een circulaire economie. De toegevoegde waarde van een circulaire economie gaat verder dan alleen financiën; het omvat ook sociale waarde en milieuwaarde. Deze waarde is niet uit te drukken in geld.
Hopelijk bieden deze tips inzicht in de stappen richting een circulaire economie en een circulair project. Roelofs denkt graag mee in complexe vraagstukken, zodat we samen meer waarde kunnen creëren aan onze ruimte! Lees meer over circulair bouwen op deze pagina.
Circulair doen we samen! Dat willen we laten zien in de Week van de Circulaire Economie. Door actief met partners, opdrachtgevers en concullega’s de samenwerking op te zoeken, kunnen we circulariteit verder brengen. Totdat circulair ontwerpen en werken de standaard wordt.
Werken bij Roelofs
Word jij blij van het verduurzamen van de openbare ruimte en infrastructuur met meetbare resultaten tot gevolg? Wil jij lekker concreet bezig zijn mét oog voor de andere belangen in een project? Kom dan ons kenniscluster Energie en Milieu versterken! Wij zijn op zoek naar een (senior) adviseur duurzaam GWW.
Gerelateerde artikelen
Bouwteam circulair fietspad Manderveen
Er was vanuit de Manderveense bevolking al bijna dertig jaar de wens voor een vrijliggende fietsverbinding tussen Manderveen en Tubbergen. De gemeente Tubbergen wilde dit duurzaam en circulair aanpakken. Maar hóe precies, dat moest nog worden onderzocht.
Eerste bijna volledig circulaire milieupark in Rotterdam
Het milieupark wordt voor 90% circulair gebouwd met materialen die vrijkomen bij andere projecten en anders als afval waren afgevoerd. Als bewoners worden gestimuleerd om spullen te hergebruiken, dan kunnen we dat ook in de openbare ruimte.