Risicogestuurd rioolbeheer in Purmerend met Rasmariant

De gemeente Purmerend beheert ruim 550 km aan vrijvervalriolen. Een groot deel van dit stelsel bereikt inmiddels het einde van zijn levensduur, met toenemende gebreken en extra uitdagingen door zettingsgevoelige ondergrond.

Daardoor ontstaat verloren berging: rioolbuizen die door verzakking minder water kunnen afvoeren. De gemeente wilde beter inzicht in de kwaliteit van het stelsel, de ontwikkeling van verloren berging en de relatie tussen leidingmateriaal en schadeontwikkeling.

De inzet van Rasmariant

Voor het beantwoorden van de vragen heeft Roelofs Rasmariant ingezet. Met deze tool is de ontwikkeling van de kwaliteit van het rioolstelsel geanalyseerd door degradatieanalyses uit te voeren. Daarbij is specifiek gekeken naar het toestandsaspect infiltratie. In de afbeelding is een voorbeeld weergegeven van hoe deze degradatie zich in de tijd ontwikkelt.

Ontwikkeling van verloren berging

De ontwikkeling van de verloren berging in de tijd is voor elke meter rioolleiding berekend door bob’s, hellingshoek en bodemdaling (satellietdata) met elkaar te combineren. De eerste analyses leidden ertoe dat de gemeente de bob‑data heeft verbeterd, waarna een herberekening is uitgevoerd. Een typisch beeld van een dergelijke berekening is weergegeven in de afbeelding. Dit beeld kan voor elk toekomstjaar worden gegenereerd.

Scenario’s en risicosturing

Op basis van alle analyses zijn vijf scenario’s opgesteld:

• Risicogestuurde scenario’s op basis van regionale risicoprofielen
• Leeftijdsgestuurde scenario’s
• Kwaliteitsgestuurde scenario’s

De resultaten zijn gepresenteerd op operationeel, tactisch en strategisch niveau.

Toekomstgericht vervangingsplan

Voor de lange termijn is een vervangingsplan opgesteld tot 2100 (en indien gewenst verder). Dit plan maakt onderscheid tussen:

• Vervanging bij onvoldoende kwaliteit (inspecties)
• Renovatie bij te grote verloren berging (satellietdata)

Alle resultaten zijn bepaald op strengniveau, inclusief kostenramingen, een inspectieadvies en een reparatieadvies.

Zelfstandig gebruik door de gemeente

De modules van Rasmariant zijn door Purmerend zelfstandig te gebruiken. Hierdoor kan de gemeente:

• Inspecties verwerken
• Maatregeladviezen doorrekenen en verversen
• Resultaten inzetten voor integrale wijkplanning en het kostendekkingsplan

De degradatieanalyse gaf bovendien inzicht in de relatie tussen schadeontwikkeling en leidingmateriaal, waardevolle input voor toekomstige aanbestedingen.